محمد نصير بن جعفر فرصت شيرازى

339

آثار عجم ( فارسى )

توضيحات مصحّح 1 . در شرق كاخ آپادانا ، كاخ بزرگى به فرمان خشايارشا برآوردند كه يك تالار بزرگ 4900 مترى داشت ( 70 x 70 ) كه به يك حياط و ايوان شمالى مىرسيد . اين بنا را به وسيلهء يك خيابان 90 مترى و پهن ، بر بناى دروازهء ملل خشيارشا پيوستند . تالار تخت ، به 100 ستون ( 10 رديف ده‌تايى ) مجهّز بود كه هر يك 12 متر بلندى داشت ؛ و دو درگاه در هر يك از سمتهاى شرق و غرب و دو درگاه بسيار وسيع در شمال و جنوب داشت . . . ( جهاندارى داريوش ، شاپور شهبازى ، ص 77 ) . محتمل است كه در دورهء هخامنشى نيز اين قصر را صد ستون مىناميده‌اند زيرا در كتيبهء ساسانى شاپور دوم آمده است كه شاپور ، زمانى كه از استخر به سوى سيستان مىرفت ، به صد ستون آمد . ( پايتختهاى ايران ، ص 96 ، ج 4 ) . اين تالار مانند كاخ آپادانا ، براى پذيرايى و بار بوده است . در دو طرف ايوان كاخ صد ستون ، نقش گاوهاى افسانه‌اى حجّارى شده و روى ديوارهاى دروازه‌ها ، شاه در حال جدال با شير يا گاو نر يا حيوان افسانه‌اى است . . . 2 . شاهنامهء فردوسى ، چاپ دبيرسياقى ، جلد سوم ، بيت 2447 و 2448 . 3 . اين داستان بر مبناى افسانه‌هاى ايرانى است و رجوع شود به روضة الصّفا ، ج 1 ، ص 173 ، چاپ 1873 .